ព្រះបរមពោធិសត្វ

ព្រឹត្តិការណ៍ដែលបានលើកឡើងនេះ គឺជាការចាប់ផ្តើមដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមបំផុតនៃលំនាំព្រះពោធិសត្វរបស់ #ព្រះសមណគោតមបរមគ្រូ។ នេះជាជាតិដំបូងបង្អស់ដែលទ្រង់បាន «#បណ្តុះមហិច្ឆតា និងពោលវាចាប្រាថ្នាជាព្រះពុទ្ធ» (#បឋមចិត្តុប្បាទ) កាលដែលទ្រង់សោយព្រះជាតិជាបុរសកំសត់ម្នាក់ មាននាមថា «#មហាជនក» (ក្នុងគម្ពីរខ្លះហៅថា #សត្តុភេស្តា ប៉ុន្តែសាច់រឿងគឺតែមួយ មិនមែន #ព្រះមហាជនកក្នុងទសជាតកនោះទេ)។

សេចក្តីរៀបរាប់នៃហេតុការណ៍ក្នុងអតីតជាតិដ៏ឆ្ងាយនោះ មានដំណើររឿងដូចតទៅ៖

១. #ស្ថានភាពជីវិតនិងការចេញដំណើរតាមសំពៅ

កាលនោះ ព្រះពោធិសត្វកើតជាកូនប្រុសក្នុងគ្រួសារក្រីក្រតោកយ៉ាកមួយ។ ក្រោយពីឪពុកបានចែកឋានទៅ ទ្រង់រស់នៅជាមួយមាតាដ៏ជរាដោយក្តីកតញ្ញូបំផុត។ ដោយសារតែជីវភាពខ្សត់ខ្សោយ យុវជននោះបានសម្រេចចិត្តទទួលជួលគេធ្វើការនៅលើសំពៅជំនួញមួយ ដែលត្រូវធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់មហាសមុទ្រទៅកាន់ប្រទេសដទៃ ដើម្បីស្វែងរកប្រាក់កម្រៃមកចិញ្ចឹមមាតា។ ដោយក្តីស្រឡាញ់ និងមិនដាច់ចិត្តទុកមាតាចោល យុវជននោះក៏បាននាំមាតាឡើងជិះសំពៅនោះទៅជាមួយដែរ។

២. #ហេតុការណ៍សំពៅលិចនិងការតស៊ូកណ្តាលមហាសមុទ្រ

ឆ្លងដែនបានប៉ុន្មានថ្ងៃ ស្រាប់តែមានព្យុះសង្ឃរាយ៉ាងខ្លាំងក្លាបានបោកបក់មកលើមហាសមុទ្រ ធ្វើឲ្យសំពៅដ៏ធំនោះត្រូវរលកបោកបែកធ្លាយ និងលិចលង់ទៅក្នុងទឹកសមុទ្រដ៏ជ្រៅ។ មនុស្សម្នាទាំងឡាយលើសំពៅ ខ្លះត្រូវត្រីនិងល្មូនសមុទ្រខាំស៊ី ខ្លះទៀតលិចទឹកស្លាប់យ៉ាងអាណោចអាធ័ម។

នៅក្នុងវិនាទីដ៏រន្ធត់នោះ ព្រះពោធិសត្វមិនបានគិតពីអាយុជីវិតផ្ទាល់ខ្លួនឡើយ។ ទ្រង់បានហែលទឹកទៅរកមាតា យ៉ាងលឿន រួច លើកមាតាឲ្យអង្គុយលើស្មាទាំងពីរ របស់ខ្លួន ហើយចាប់ផ្តើមហែលទឹកឆ្លងកាត់រលកធំៗ កណ្តាលមហាសមុទ្រដ៏ធំល្វឹងល្វើយគ្មានកោះត្រើយ។

ទ្រង់បានប្រើកម្លាំងកាយ និងកម្លាំងចិត្តដ៏មហិមា ហែលទឹកលីមាតាលើស្មាបែបនោះអស់រយៈពេល ៧ថ្ងៃ ៧យប់ (គម្ពីរខ្លះថា ៣ថ្ងៃ) ដោយមិនព្រមបោះបង់ចោលមាតាឡើយ សូម្បីតែរាងកាយត្រូវទន់ដៃទន់ជើងជិតដាច់ខ្យល់ស្លាប់ទៅហើយក្តី។

៣. #ពាក្យអធិដ្ឋានដ៏អស្ចារ្យ (បឋមចិត្តុប្បាទ)

ខណៈដែលកំពុងហែលទឹកទាំងល្វើយកណ្តាលរលកសមុទ្រ ស្រាប់តែមាន ព្រហ្មមួយអង្គព្រះនាម #ឃដិការមហាព្រហ្ម បានសម្លឹងមកឃើញទង្វើដ៏កម្រ និងមហាកតញ្ញូនោះ ក៏កើតសេចក្តីជ្រះថ្លា ហើយបានស្រែកសួរពីលើអាកាសមកថា៖

«នែបុរសចៅ! ចូរអ្នកកុំអាលខ្សោះកម្លាំងចិត្តអី ចូរអ្នកប្រាថ្នានូវរបស់ដែលអ្នកចង់បានចុះ វានឹងសម្រេចដូចបំណង!»

មាតាដែលអង្គុយលើស្មា ឃើញកូនប្រុសហែលទឹកទាំងលំបាកលំបិនជិតក្ស័យជីវិតបែបនោះ ក៏បានរំភើបចិត្តស្រក់ទឹកភ្នែក ហើយពោលលើកទឹកចិត្តកូនឲ្យតាំងចិត្តប្រាថ្នាការរួចចាកទុក្ខ។

ពេលនោះ ព្រះពោធិសត្វក្រឡេកមើលសមុទ្រដ៏ធំធេង និងនឹកដល់វាលវដ្តសង្សារដែលពោរពេញដោយទុក្ខសោក រួចទ្រង់ក៏បានពោលពាក្យអធិដ្ឋាន ៣ ប្រយោគ (វាចាចិត្តុប្បាទ) យ៉ាងខ្លាំងៗបន្លឺឡើងកណ្តាលមហាសមុទ្រថា៖

ពុទ្ធោ ពោធេយ្យំ

មុត្តោ មោចេយ្យំ

តិណ្ណោ តារេយ្យន្តិ។

សេចក្តីប្រែសម្រួល÷

-ពុទ្ធោ ពោធេយ្យំ

កាលបើអត្មាអញបានត្រាស់ដឹងហើយ នឹងញុំាងអ្នកដទៃឲ្យបានត្រាស់នូវធម៌នោះដែរ

-មុត្តោ មោចេយ្យំ

កាលបើអត្មាអញបើបានរួចចាកទុក្ខហើយ នឹងញ៉ាំងនាំសត្វលោកឲ្យរួចចាកសេចក្តីទុក្ខផងដែរ

-តិណ្ណោ តារេយ្យន្តិ

កាលបើអត្មាអញឆ្លងផុតវាលវដ្តសង្សារហើយ នឹងញ៉ាំងនាំសត្វលោកឲ្យឆ្លងផុតសង្សារវដ្តគឺការកើតចាស់ឈឺស្លាប់នេះផងដែរ។

ទ្រង់បានសង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «ប្រសិនបើអាត្មាអញមានបុណ្យបារមី បានឆ្លងផុតពីមហាសមុទ្រនេះទៅដល់ត្រើយដោយសុវត្ថិភាព អាត្មាអញសូមតាំងចិត្តប្រាថ្នាជាព្រះពុទ្ធមួយអង្គក្នុងអនាគតកាល ដើម្បីស្រង់សត្វលោកទាំងឡាយឲ្យឆ្លងផុតពីសមុទ្រទុក្ខនៃវដ្តសង្សារនេះដែរ!»

៤. #លទ្ធផលនៃមហាកុសល

ក្រោយពីពាក្យអធិដ្ឋានដ៏មានអានុភាពនោះបានបន្លឺឡើង ដោយអំណាចនៃកម្លាំងកតញ្ញូផង និងកម្លាំងចិត្តប្រាថ្នាដ៏មហិមាផង ស្រាប់តែធ្វើឲ្យទេវតា និងព្រះព្រហ្មចុះមកជួយឧបត្ថម្ភ ធ្វើឲ្យបុរសកំសត់ និងមាតាបានឆ្លងផុតទៅដល់ត្រើយម្ខាងដោយសុវត្ថិភាព។

ហេតុការណ៍នេះហើយ គឺជា «ចំណុចចាប់ផ្តើមដំបូងបង្អស់» នៃការសន្សំបារមីរបស់ព្រះសាក្យមុនីគោតម ដែលកាលនោះទ្រង់គ្រាន់តែជាការតាំងចិត្ត និងពោលពាក្យប្រាថ្នាដោយខ្លួនឯង (មិនទាន់ចំអំព្រះភក្ត្រព្រះពុទ្ធអង្គណាមួយនៅឡើយទេ) រហូតទាល់តែ ៤អសង្ខេយ្យ និងសែនកប្បក្រោយមក ទើបទ្រង់បានជួបនឹងព្រះទីបង្ករពុទ្ធបរមគ្រូ ហើយទទួលបានការទាយ (ព្យាករណ៍) ជាផ្លូវការ។